Dlaczego postanowienia noworoczne nie działają? Zbuduj system nauki angielskiego!

Dzisiaj, u progu 2019 roku, postanowiłam napisać o konsekwencji w nauce. 

Dlaczego postanowienia noworoczne nie działają

Wielu ludzi podejmuje postanowienia noworoczne związane z rozwojem. Dla jednych będą to ćwiczenia na siłowni, dla innych – nauka języka. Niestety, większość z nich zarzuca regularną pracę już po miesiącu. Podobno 60% karnetów wykupionych w styczniu na siłownie nie jest wykorzystywana. Ponad połowa ludzi zapisujących się na angielski, nawet jeśli zacznie naukę, przerywa ją najpóźniej po feriach zimowych.  Dlaczego? Przecież mieli motywację, która popchnęła ich do zakupu karnetu lub kursu? Co się stało? Czyżby ponad połowa zajęć okazała się beznadziejna?
Odpowiedź na te pytania brzmi: zabrakło im konsekwencji w realizowaniu swojego celu. Motywacja jest iskrą, dzięki której podejmujemy decyzję o rozpoczęciu jakiejś aktywności. Ale potem potrzeba ciężkiej pracy i konsekwencji, aby zapał przerodził się w nawyk. Bo tylko nawyk zapewni nam długotrwały efekt nauki. Trzeba sobie stworzyć system nauki, który będzie działał i zapewni nam sukces.
Niedawno na LinkedIn zobaczyłam wideo Simona Sineka o tym, jak ważna jest konsekwencja w przywództwie.  Simon użył tam przykładu mycia zębów: jest to czynność automatyczna, nie musimy o niej pamiętać, robimy ja odruchowo. I w zasadzie na bieżąco nie widać efektów mycia zębów. Różnicę zobaczysz dopiero, gdybyś przez rok ich nie mył…
Co ma wspólnego mycie zębów z nauką języka? Kiedy byłeś dzieckiem mama pilnowała, żebyś mył zęby. Przypominała ci o tym. Robiąc to dwa razy dziennie wyrobiłeś w sobie nawyk, który został z tobą na całe życie. W nauce języka też chodzi o wyrobienie nawyku, a właściwie o stworzenie systemu, który pozwoli ci zupełnie automatyczne rozwijać swoją znajomość języka.
Nauka języka jest procesem, który nigdy się nie kończy. Nigdy nie dojdziesz do momentu, kiedy stwierdzisz, że wiesz już wszystko i nie potrzebujesz dalszego rozwoju. Bo jeśli tak się stanie, to zaczniesz zapominać, to czego się już nauczyłeś, stracisz płynność mówienia, po prostu cofniesz się. Dlatego, zakładając, że angielski będzie ci towarzyszył przez całe życie, powinieneś stworzyć sobie system nauki, który stanie się dla ciebie takim nawykiem, jak mycie zębów.

Zbuduj system nauki angielskiego!

Jak zbudować taki system? Przygotowuję właśnie pełny kurs na ten temat, ale tutaj chcę ci przedstawić kilka najważniejszych warunków i etapów tworzenia takiego systemu nauki.

1. Wyznacz sobie cel

Cel powinien być w miarę możliwości konkretny, „będę się uczył angielskiego” jest zbyt ogólny. Aby uczyć się skutecznie, musisz wiedzieć, po co się uczysz. Jest oczywiste, że inaczej będzie się uczył ktoś, kto prowadzi badania naukowe w jakiejś dziedzinie i ma styczność głównie z językiem pisanym, do tego akademickim (naukowym), a inaczej ktoś, kto planuje wyjazd zagraniczny i chce być w stanie porozumieć się w najczęstszych sytuacjach. Jeszcze inaczej programista który właśnie został zaangażowany do międzynarodowego projektu i musi na bieżąco rozmawiać ze współpracownikami z różnych części świata.
Zastanów się, co chcesz dzięki tej nauce osiągnąć i na tej podstawie wyznacz swój cel językowy.

2. Podziel na mniejsze osiągalne cele i celebruj drobne sukcesy

Podziel swój cel na kilka drobnych celów i zastosuj metodę małych kroków:
– Wielki Cel na rok (np. 1000 nowych słów i umiejętność  opowiedzenia prostej historii)
– Dwanaście mniejszych celów na każdy miesiąc (np. 100 nowych słów i zapamiętanie kilku przydatnych zdań )
– Trzydzieści  malutkich codziennych celów (np. 3-5 nowych słów i sam napisze mail do klienta)
Da ci to kontrolę nad przebiegiem nauki, a dodatkowo pozwoli ci przeżywać małe sukcesy, które działają bardzo motywująco.

3. Zadbaj o regularny kontakt z językiem angielskim

Zapewnij sobie REGULARNY kontakt z angielskim. Wystarczy 15 minut, ale codziennie. Wybierz sobie porę dnia, która jest dla ciebie najlepsza i wpisz to w kalendarz. Oznacz jako „czas zajęty”, nie umawiaj się wtedy z nikim, nie odbieraj telefonów. Po jakimś miesiącu lub dwóch regularna nauka powinna przerodzić się w nawyk, który jest kluczowym warunkiem sukcesu w rozwijaniu sprawności językowych. Regularny kontakt z językiem powinien być jak mycie zębów – oczywisty i wykonywany automatycznie.
Kontakt z językiem nie musi być nudny. Nie chodzi mi tu o ćwiczenia gramatyczne, które niewiele wnoszą, oprócz zniechęcenia. Niech ten kontakt będzie różnorodny i interesujący dla ciebie. Może to być oglądanie filmów, słuchanie podcastów, czy innych audycji, czytanie książek lub artykułów na interesujący cię temat, a nawet śpiewanie piosenek.

4. Znajdź metodę dostosowaną do twoich potrzeb i stylu uczenia się

Pamiętaj, że nie ma jednej, cudownej metody, dzięki której poznasz język obcy w dwa tygodnie. Nauka języka to zawsze jest proces, a o jego efektach decyduje wiele czynników.
Najważniejsze jest dobranie metody najlepszej  DLA CIEBIE do realizacji twojego celu. Cel determinuje metodę nauki, ale wybór metody zależy także od wielu innych czynników. Pierwszym krokiem powinno być zatem ustalenie celu nauki, następnym –  sprawdzenie swoich predyspozycji, kolejnym – wybór metody, a ostatnim weryfikacja, czy ta metoda naprawdę działa.

5. Ustal plan działania i przestrzegaj go.

Żeby dojść do nawyku, trzeba najpierw nauczyć się regularności.
Bardzo dobrym sposobem na zapewnienie sobie regularnego kontaktu z językiem, jest przygotowanie karty aktywności na cały miesiąc. W każdym dniu należy zrealizować jedną z zaproponowanych aktywności: raz będzie to filmik do obejrzenia, kiedy indziej podcast do posłuchania, czasem krzyżówka, lub inne ćwiczenie językowe, lub piosenka z tekstem. Taka praca będzie ciekawa, pomoże harmonijnie rozwijać różne sprawności. Ważne jest też aby treści  były zgodne z twoimi zainteresowaniami.  Wszystkie materiały powinny dotyczyć czegoś, co lubisz.  Jeśli zamiast skomentowania posta na FB wolisz napisać maila, a zamiast śpiewania piosenki – posłuchać podkastu, to dobrze, zmień sobie te elementy. Aktywności powinny być przyjemne i zgodne z twoimi zainteresowaniem.
Poniżej zamieszczam przykładową kartę pracy na 30 dni.
Aktywności na 30 dni
Podsumowując, konsekwencja jest jednym z najważniejszych warunków skutecznej nauki.  Warto włożyć trochę pracy i dyscypliny, żeby zbudować rutynowy system nauki, bo tylko wtedy będziesz się naprawdę rozwijać. Regularny kontakt z językiem powinien być jak mycie zębów – oczywisty i wykonywany automatycznie.

Bonus.

Już o tym pisałam w innych artykułach, ale może się przyda.
Oto kilka pomysłów, jak zapewnić sobie regularny kontakt z językiem w warunkach domowych:

Oglądaj

Oglądaj treści, które są dla ciebie interesujące: mogą to być seriale telewizyjne lub filmy, co wolisz. Seriale telewizyjne zazwyczaj wciągają nas perypetie bohaterów, więc angażujemy się emocjonalnie w to co widzimy. Dodatkowo seriale bazują na języku codziennym, możemy więc usłyszeć i zapamiętać słowa i zwroty przydatne w codziennej komunikacji. Najlepszą metodą jest oglądanie filmów w wersji oryginalnej z angielskimi napisami,  co pozwoli ci ćwiczyć jednocześnie rozumienie ze słuchu i rozumienie tekstu pisanego.
Można także oglądać wiadomości – najczęściej odnoszą się one do wydarzeń, o których słyszałeś już pewnie w języku ojczystym, łatwiej więc będzie ci zrozumieć treść przekazu.
Polecam zasoby TED.com – każdy znajdzie tam coś ciekawego, związanego z jego pracą lub hobby. Na YT można włączyć automatycznie generowane napisy angielskie dla większości materiałów.
Tak naprawdę nie ma znaczenia co oglądasz, dopóki sprawia ci to przyjemność.

Słuchaj

Od kiedy programy telewizyjne i radiowe są dostępne online możesz naprawdę ćwiczyć swój angielski, słuchając kiedy tylko chcesz. Ważne jest, żeby słuchać po angielsku. Stacja, którą wybierzesz nie ma znaczenia, istotne jest, żebyś starał się słuchać angielskiego nawet, jeżeli nie wszystko rozumiesz. Ważne jest, aby był to język mówiony, a nie tylko piosenki. Słuchanie piosenek też jest dobre, ale nie pomoże ci w rozwijaniu rozumienia ze słuchu, ponieważ stymuluje inne obszary mózgu. Słuchaj więc audycji, w których jest dużo „gadania”, nawet jeśli tego gadania nie rozumiesz 
Bardzo ciekawym serwisem jest BBC 6 minute English, zawierający krótkie (ok 6 minut) podcasty na najróżniejsze tematy, wyjaśniające trudne słowa.

Czytaj

Tak, tak, stare oldskulowe czytanie książek naprawdę pomaga rozwijać słownictwo oraz rozumienie tekstu, a przy okazji może być po prostu przyjemnością. Możesz oczywiście upiec dwie pieczenie na jednym ogniu czytając swoje ulubione książki w języku angielskim. W ten sposób oczywiście zwiększysz motywację, rozwiniesz swoją znajomość języka, a przy okazji będziesz miał niewątpliwą przyjemność z czytania. Na początku bardzo dobrym pomysłem jest skorzystanie z wersji uproszczonych (tzw. readersy, dostosowane do poziomu zaawansowania) – wydają je wszystkie wydawnictwa, więc można znaleźć całą klasykę literatury i wiele wspaniałych książek w wersjach uproszczonych na odpowiednich poziomach zaawansowania.  Czyli nawet jeśli jesteś na poziomie podstawowym możesz znaleźć książki, które będą napisane językiem dostępnym dla ciebie, z ograniczoną ilością słów i z prostymi strukturami. Czytanie takiej książki będzie stanowiło nie lada zachętę do rozwoju językowego, a przy okazji będzie działało niezwykle motywującego. Nie musisz się więc od razu porywać na Harry Pottera w oryginale albo na jakieś inne klasyczne dzieła, możesz spróbować czytać książki które są napisane prostszym językiem i na pewno sprawić dużo przyjemności

Przestaw swój telefon na język angielski

W ustawieniach telefonu jest funkcja, która pomoże ci zanurzyć się w języku – ustawienie języka. Przestaw sobie język na angielski, a otworzy się przed tobą nowy, nieznany świat. Twój telefon będzie cię stymulował i zapewniał immersję, za każdym razem, kiedy na niego spojrzysz. Poznasz wiele ciekawych zwrotów związanych z dzwonieniem, wysyłaniem wiadomości, kalendarzem. Musisz jednak wziąć pod uwagę dwie rzeczy: zmiana języka sprawi, że angielski będzie językiem domyślnym przy wysyłaniu sms, oraz w wyszukiwarce internetowej. Jeśli więc jesteś osobą, która wysyła dużo sms, używa polskich znaków, korzysta z korekty lub z podpowiedzi słownika, musisz w ustawieniach sms odnaleźć opcję języka i ją przestawić na polski. Tak samo, jeżeli zależy ci na wyszukiwaniu polskich stron w Internecie, bo przy angielskim wyszukiwarka najpierw będzie ci podpowiadała strony w języku angielskim. Mimo wszystko warto spróbować.

Dołącz do zagranicznych grup na forach lub FB

Na pewno czymś się interesujesz – znajdź odpowiednią grupę anglojęzyczną na forum lub na Facebooku i korzystaj ile wlezie: komentuj, wchodź w dyskusje, odpowiadaj na posty. Nie tylko zajmiesz się czymś, co cię interesuje, ale rozwiniesz swoją znajomość języka, nawet nie zauważysz kiedy.
Jeśli więc coś cię interesuje wykorzystaj to do rozwijania sprawności językowych – upieczesz dwie pieczenie przy jednym ogniu.

Mów do siebie

To, że mówisz do siebie nie znaczy że jesteś szalony. Nasza umiejętność mówienia pochodzi ze słuchania, więc nie bój się mówić do siebie. Kiedy uczysz się słów lub zwrotów – powtarzaj je na głos (to bardzo ważny etap nauki). Kiedy wykonujesz proste czynności – opowiadaj je sobie, mów po kolei co robisz, kiedy idziesz gdzieś – wskazuj sobie drogę, mów gdzie masz iść, gdzie masz skręcić i co zobaczysz po drodze, opisuj to, co mijasz. To jest naprawdę bardzo dobre ćwiczenie, które pomoże ci osłuchać się z językiem oraz pomoże ci zbudować pewność siebie.
Jeśli jesteś naprawdę odważny – nagrywaj! Nagraj krótkie wideo ze swoim przemówieniem albo ze swoją prezentacją na smartfonie czy na komputerze – wtedy będziesz mógł zobaczyć jak naprawdę brzmisz, kiedy mówisz po angielsku; będziesz mógł porównać swój angielski z wymową native speakerów.

Śpiewaj

Nie od dziś wiadomo, że muzyka pomaga w nauce. Chcesz wiedzieć, o czym śpiewa twój ulubiony wykonawca? Chcesz zaśpiewać z nim? Nie powstrzymuj się, słowa i zwroty użyte w piosenkach łatwiej zapadają nam w pamięć. Możesz użyć dowolnej strony z tekstami piosenek (np. tekstowo.pl), ale ja osobiście polecam  stronę Lyrics Training (www.lyricstraining.com ) . Można wybrać artystę i piosenkę, a baza jest ogromna i zawiera zarówno popularne utwory współczesne jak i klasykę muzyki rockowej. W kolejnym kroku trzeba określić swój poziom zaawansowania języka, a następnie uzupełniać brakujące wyrazy w tekście piosenki wyświetlanym pod teledyskiem. Jak poprawnie uzupełnisz – przechodzisz dalej, jak nie – słuchasz jeszcze raz, do skutku. Dla odważnych dostępna jest także wersja karaoke.

I najważniejsze !!! Nauka słownictwa

No i nie można zapominać o regularnej nauce słownictwa. O tym też był osobny artykuł, ale chciałabym jeszcze raz przypomnieć o tym, jak ważna jest regularność w nauce słówek. Istnieje wiele narzędzi, które mogą ci w tym pomóc.
Zarówno o procesie zapamiętywania słówek, jak i o narzędziach w tym pomocnych pisałam w artykule „Jak skutecznie nauczyć się słówek”
Spośród wielu narzędzi wspomagającym naukę słówek ja najbardziej polecam Fiszkotekę.
Fiszkoteka (www.fiszkoteka.pl) to aplikacja, która pomaga uczyć się słówek szybko i skutecznie. Jej działanie polega na tym, że algorytm indywidualnie wylicza optymalny czas powtórki dla każdego słowa. Uczysz się więc słówek, a następnie powtarzasz je wtedy, kiedy trzeba. Nie marnujesz czasu na powtarzanie słów, które i tak znasz, nie przegapisz też momentu, kiedy zapomniałbyś słowo rzadziej używane. Dodatkowo, znajdziesz tam zdania z użyciem każdego słowa, co pozwala zapamiętać wyraz lub zwrot w kontekście.
Ogromnym plusem tej aplikacji jest dostępność na urządzeniach mobilnych, co umożliwia powtórki w każdej wolnej chwili i z dowolnego miejsca. Dodatkową zaletą Fiszkoteki jest możliwość nagrania wszystkich powtarzanych słówek w formie pliku mp3  i odsłuchiwania nagrań w dogodnym czasie (np. podczas podróży). Fiszkoteka ma dużą bazę gotowych kursów (zestawów słownictwa) oraz pozwala w bardzo łatwy sposób tworzyć własne fiszki, własne lekcje i całe bazy.
Z mojego doświadczenia wynika, że Fiszkoteka jest bardzo skutecznym narzędziem. Testowałam je na kilku rocznikach studentów na uczelni wyższej, udostępniam je też wszystkim moim uczniom. Ci, którzy regularnie używają aplikacji szybko zauważają przyrost słownictwa (pamiętają ok. 95% z 1000-2000 nowo-poznanych w ciągu roku słów). Nauka jest przyjemna i bardzo skuteczna, ale wymaga regularności. Najlepsze wyniki uzyskasz logując się do aplikacji codziennie. Przy regularnym używaniu i rozsądnej (dostosowanej do potrzeb i możliwości) liczbie nowych słówek wystarczy ok 10-15 minut pracy dziennie z Fiszkoteką, aby wyniki były imponujące. Fiszkoteka jest więc wspaniałym motywatorem do codziennego kontaktu z językiem.
Życzę powodzenia w przygodzie z angielskim w Nowym Roku i do końca życia